Alles start met een gedachte

Hoe bewust ben jij van je eigen gedachten en van het effect van wat je zelf denkt en zegt op het ontstaan van overtuigingen? Hoe beïnvloedt wat je denkt en zegt de werksfeer, het ervaren van werkdruk, je eigen mate van succes?

Wat doet je onderbewuste eigenlijk?

Een vraag die op velerlei wijzen is te beantwoorden. Veel van onze handelingen en gedachten gebeuren op onbewust niveau. Lichaamsfuncties worden aangestuurd vanuit ons brein, we kunnen lopend naar muziek luisteren en denken en praten tegelijkertijd. Evenals telefoneren tijdens het koken, een lezing geven en ondertussen je toehoorders in de gaten houden en anticiperen op het volgende moment, lesgeven aan verschillende groepjes leerlingen en toch het overzicht houden, of verliezen. Veel van deze (inter)acties verlopen op onbewust niveau, we denken niet over elke stap na.

Beïnvloeden vanuit ons onderbewuste

Bewuste kennis en gedachten beïnvloeden onze onbewuste handelingen en gedachten, ervaringen en belevenissen. Overtuigingen ontstaan in ons onderbewuste. Bijzonder is dat verzinken in negatieve gedachten en denken dat een ander daarvan de schuld is, iets is dat we allemaal kennen en bewust of onbewust doen. Bewust kijken naar de invloed van dat gedachteproces is iets dat veel minder vaak voorkomt. Aandacht op de omstandigheden en de ander richten lijkt een ‘slimme’ manier jezelf en anderen ervan te overtuigen dat een eventueel ‘mislukken’ niet aan jou ligt. In stresssituaties lijkt het een redmiddel te zijn om te voorkomen dat je eigen positieve zelfbeeld afbrokkelt. Niets is minder waar.

Kracht van gedachten

Gedachten hebben de power om je op het goede of verkeerde spoor te zetten. Objectieve gedachten, zoals de trein vertrekt om 9.56 uur en dat betekent dat ik om half tien van huis moet, zijn gedachten waarbij we gebruik maken van redeneren en afwegen van feiten zoals afstand, vervoermiddel en hoeveel tijd het kost om op de plaats van bestemming te komen.

gedachteObjectieve gedachten beïnvloeden niet ons onderbewuste. Een subjectieve gedachte doet dat wel. Subjectieve gedachten worden beïnvloed door beleving. Als we geraakt worden in ons gevoel ontstaan subjectieve gedachten. Wanneer een subjectieve gedachten vaak genoeg wordt herhaald sluipen ze ons onderbewustzijn binnen.

Piekeren is een effect van negatieve subjectieve gedachten waarbij we in een negatief gedachteproces komen vast te zitten en steeds meer negatieve scenario’s in ons hoofd halen. Voorplezier voor een vakantie is een effect van positieve subjectieve gedachten. Vanuit ons onderbewustzijn nemen we gedachten voor waarheid aan en ontstaan overtuigingen.

Sommige mensen maken bewust gebruik van de kracht van gedachten, zoals reclamemakers of campagneleiders om bijvoorbeeld een bepaalt gewenst gezond gedrag in gang te zetten. Jammer genoeg zijn er ook mensen die gebruik maken van beïnvloedingsmechanismen om hun eigen fouten te verdoezelen, of hun macht te laten gelden. Bijvoorbeeld een projectleider die een beslissing doordrukt om iets voor elkaar te krijgen en dat op een dusdanige manier doet dat de medewerkers bang worden om tegengas te geven. Angst of onzekerheid is dan de subjectieve beleving die het onderbewuste insluipt en de overtuiging voedt dat mensen hun baan kunnen verliezen wanneer ze het openlijk oneens zijn met hun leidinggevende. Er zijn legio voorbeelden te noemen die een negatief gedachteproces op gang brengen waardoor mensen overtuigd raken dat zij niet zelf in de hand hebben hoe zij denken en handelen, maar anderen daarvoor verantwoordelijk houden. Situaties waarbij sprake is van het gevoel aangevallen te worden en je willen verdedigen, gevoelens van jalousie, valse beschuldigingen, onzekerheid, verwijten, te druk, roddels, ons vertrouwen geschaad wordt, zijn de valkuilen en voedingsbodem voor negatieve gedachtepatronen.

Je creëert echter je eigen gedachten, er is niemand die zegt wat er in jouw hoofd om moet gaan. Betekenis geven aan een opmerking of ervaring is je eigen proces.

Hoe je een probleem ervaart is een subjectieve beleving. Komen tot een oplossing gebeurt alleen wanneer je er zelf mee aan de slag gaat. Anderen kunnen wel helpen problemen te ontrafelen en gereedschappen bieden om vaardigheden en inzichten te krijgen waardoor je complexe vraagstukken en problemen beter op kunt lossen. Stilstaan bij je eigen manier van denken en deze kritisch bekijken kan veel goeds op gang brengen.

Leer kijken naar je eigen gedachteproces

Om te voorkomen dat je in een web van onoverzichtelijke negatieve gedachten gevangen raakt is het belangrijk te leren kijken naar je eigen gedachteproces.

Je kunt (leren) kiezen welke gedachten je toelaat tot je onderbewuste door te dringen en welke niet:

  • Sta stil en kijk hoe je van de ene op de andere gedachte komt.
  • Welke gedachten raken je gevoel?
  • Zijn ze positief, krijg je er een goed gevoel van? Of negatief en word je er verdrietig, onrustig, onzeker, bang of boos van?
  • Observeer ook je gedachtepatronen, zijn deze overwegend positief of negatief?
  • Label je gedachten in zinnig of onzinnig, bruikbaar of niet bruikbaar.
  • Welke (werk)sfeer creëer je met je eigen gedachteproces?
  • Kijk welke gedachten opbouwend zijn en welke alleen maar (iets of iemand ) afbreken.
  • In hoeverre ben je erop uit anderen mee te krijgen in je eigen negatieve gedachten?
  • Herken je wanneer je meegaat in negatieve gedachten van anderen ?
  • Wees je bewust dat je eigen gedachten processen in gang zetten; negatieve gedachten zetten negatieve processen in gang.
  • Stop gedachten die je een negatief gevoel bezorgen en laat ze niet binnen in je onderbewuste om negatieve overtuigingen en processen op gang te brengen.

Eigen ervaring: wees bewust eigenaar van je eigen gedachteproces!

Elke negatieve gedachte herbergt een wens in zich. De kunst is om niet te focussen op het gemis, maar je gedachten te herformuleren in het verlangen wat erachter zit. Focussen op het positieve stelt je beter in staat gerichte positieve acties te ondernemen naar waar je naartoe wilt. Een negatief (eigen) gedachteproces doorzien, begrijpen en veranderen vraagt veel oefening, geduld, vallen, opstaan en opnieuw proberen. Leren, in de breedste zin des woords.

Uiteindelijk telt het antwoord op de vraag: ‘Wat heb ik gedaan om iets, mezelf, anderen te laten slagen?’

Alexandra van der Hilst

 

www.deweijerdesign.nl