Inhoud van de studiemiddag:

De vragen: ‘Wat gebeurt er met kinderen als we breinbewust leren, meervoudige intelligentie en kunst met elkaar verbinden en wezenlijk betrekken in het onderwijs? Waarom vinden we dit belangrijk en hoe kunnen we dit toepassen?’ staan daarbij centraal en worden op inspirerende wijze vanuit verschillende invalshoeken benaderd.

In deze interactieve studiemiddag wordt de diversiteit van kunstzinnige werkvormen gekoppeld aan inzichten over leren, ontstaan vanuit de pedagogie, psychologie en het onderwijsveld zelf. Zodra je kunst in onderwijs gaat betrekken en diverse kunstzinnige werkvormen toepast in het leerproces geef je vorm aan leren en leven vanuit je totale wezen. Lesstof krijgt vorm op meervoudige manieren en kinderen kunnen dichter bij hun eigen leerstijl komen.

Wanneer kinderen bovendien de essentie van de lesstof kunnen verbinden met henzelf en met hun eigen belevingswereld gaat daar een uitnodigende werking vanuit: ze staan stil bij wat iets voor hen betekent, ontdekken eigen vragen en door het vinden van antwoorden wordt informatie bruikbare kennis. Dit is een persoonlijke diepere leer-ervaring.

Kunst in het onderwijs kan van nog grotere meerwaarde zijn door verbindingen te leggen met onderwijsthema’s en – indien gewenst – met de kernleerdoelen. Niet alleen voor wat betreft de kunstzinnige leerdoelen, maar ook voor de wereldoriënterende en zelfs voor die op het gebeid van rekenen en taal! Die verbinding is niet zomaar gemaakt, het is een kwestie van anders naar onderwijs en ook naar het kunstvak kijken, waarbij kunst en onderwijs naast elkaar en in een later stadium wellicht ook geïntegreerd aan bod komen.

Locatie: Theater Achterom te Hilversum (5 minuten lopen vanaf het treinstation). De locatie in Mechelen is Onthaal Lamot.

Aanvang: 13.30 uur tot ca. 17.00 uur.

Investering: € 215,- per deelnemer, inclusief het boek ‘Voorbij de kaders’.

Voor een informatiefolder over de studiemiddag en de trainer Alexandra van der Hilst: klik hier.

Wilt u zich direct inschrijven? Klik dan hier.

Het gedachtegoed zoals beschreven in het boek ‘Voorbij de kaders -Kunst in Leren’, krijgt in steeds meer scholen en centra voor kunsteducatie voet aan de grond. Kunst in Leren gaat verder dan een paar oriënterende lessen op school in dans, drama, muziek en theater, of het bezoeken van een voorstelling via het cultuurmenu. In Kunst in Leren draait het om een wezenlijke samenwerking tussen kunstdocenten en leerkrachten waarbij kunstzinnige activiteiten worden ingebed in een thema, een leerlijn en / of leerstofdomeinen. Uitgangspunt is de ontwikkeling van het kind: leren en samen (be)leven vanuit een intrinsieke nieuwsgierigheid. Ontdekken waar je goed in bent en leren, ook door oefening, ergens steeds beter in te worden. Leren leerstof en eigen ervaringen in een breder kader te plaatsen, zowel cognitief, affectief als creatief. Kunstenaars en leerkrachten vormen de aanjagers van het proces. Zij zorgen voor een uitdagende en spannende leeromgeving en bedenken relevante en betekenisvolle thema’s en opdrachten die moeten voldoen aan op voorhand bepaalde criteria. Op die manier wordt een kunstproject niet iets wat leerkrachten ervaren als iets dat er extra bij komt, maar als een mogelijkheid om leerstof vanuit diversiteit vorm te geven.

Een goed idee groeit langzaam.

Je kunt wel iets willen en er beelden bij hebben hoe het realiseerbaar zou zijn, maar is het idee ook mogelijk in de tijd, de omgeving, met de middelen die je hebt? Stelt u zich een atelier ruimte voor waar leerlingen met elkaar communiceren, zelfstandig werken en samen werken aan hun creatie, werkstuk of (zelfbedachte) opdracht. Waar ze bedenken en op zoek gaan naar wat ze nodig hebben om hun idee te testen. Al doende ontdekken ze wat ze kunnen gebruiken, maar ook wat er ontbreekt, welke kennis er nog meer nodig is of welke mensen ze kunnen inschakelen om hun idee of ontwerp realiseerbaar te maken. Ziet u dit beeld voor u? Kunt u de leerdynamiek die dan ontstaat proeven? Kunt u zich voorstellen wat er ontstaat aan interacties tussen de leerlingen onderling en tot welke (niet voor de hand liggende) oplossingen ze zouden kunnen komen?

Meervoudige werkvormen

De wisselwerking tussen de eerder genoemde cognitieve, affectieve(relationele) en creatieve aspecten en het samen ergens aan werken zijn essentieel, omdat juist door die uitwisseling goede ideeën groeien en stap voor stap uitvoerbaar worden. Kinderen, en jongeren, doen daarbij kennis en competenties op in een actief en reflecterend leerproces waarbij ze de leerstof op een eigen manier verwerken en betekenis leren geven. Leerstof komt op verschillende manieren voorbij en kan op verschillende manieren worden verwerkt in een creatie, een werkstuk én een presentatie over het werkproces en het uiteindelijke resultaat. Zo wordt duidelijk wat de leerlingen hebben geleerd, hoe ze hun eigen idee hebben ontworpen en vormgegeven, welke vaardigheden ze hebben geoefend, met wie het prettig samenwerken is en wat lastig daarin is. Leerkrachten en kunstenaars zijn aanwezig als experts om kennis met de leerlingen te delen, maar ook als vraagbaak en coach om de maakprocessen te begeleiden. Leerlingen komen met onverwachte vragen en oplossingen en vanuit dat oogpunt zijn leerkrachten en kunstenaars ook zelf leerlingen van hun leerlingen: een leven lang leren!

Vaardigheden van de 21ste eeuw

In de 21ste eeuw zijn cognitieve vaardigheden alleen niet genoeg om als krachtig, zelfstandig mens het leven op een prettige manier te kunnen leven. Problemen van deze tijd zijn vaak complex en kennen geen eenduidige oplossing. Uit divers internationaal onderzoek naar educatie en vaardigheden voor de 21ste eeuw komt unaniem naar voren dat taal en rekenen weliswaar basisvoorwaarden zijn, maar daarnaast een zevental vaardigheden van noodzakelijk belang zijn. Vaardigheden van de 21ste eeuw zijn: kritisch denken, problemen kunnen benaderen vanuit verschillende standpunten, communiceren en kunnen samenwerken met verschillende culturen, bijdragen aan en zorgen voor je omgeving, creativiteit in combinatie met ondernemendheid, kennis kunnen verbinden met het zien van nieuwe mogelijkheden en ict geletterdheid.

Creatief partnerschap

Kunst in Leren draait om creatief partnerschap. Daarom is een duurzame relatie tussen centra voor kunsteducatie en onderwijs zo belangrijk. Opdat partijen weten van elkaars vak en van elkaars referentiekaders. Ook hier is, weliswaar tussen organisaties, sprake van samenwerkend en ontdekkend leren: hoe partijen elkaar kunnen aanvullen, naar elkaar luisteren, kennis en werkwijzen kunnen delen en samen een betere leeromgeving kunnen creëren. Op die manier vormgeven aan leren is niet zomaar iedereen vanzelf gegeven, ook hier geldt dat een idee langzaam groeit. Het onderwijs in de 21ste eeuw zal zeker veranderen. Over je eigen horizon heen kunnen kijken en verbindingen aan durven gaan met andere waardevolle partijen die een zinvolle bijdrage kunnen leveren aan onderwijs en leren zullen steeds vanzelfsprekender worden. AB3 verzorgt over dit specifieke onderwerp presentaties, open trainingen, begeleidingstrajecten en studiedagen op maat voor scholen, kunstenaars en centra voor kunsteducatie.

In de praktijk

In onze nieuwsbrieven kunt u lezen over goede voorbeelden uit de praktijk. In deze nieuwsbrief twee artikeltjes over het maken van animatiefilms. Raymond van Es en Nienke Brokke, beiden filmmakers en docent, vertellen over hun drijfveren en Kunst in Leren ervaringen in het werken met kinderen.

Alexandra van der Hilst, auteur ‘Voorbij de Kaders – Kunst in leren’

Veel kinderen bezitten allerlei technisch hoogwaardige apparatuur. De techniek daarachter blijft voor hen vaak verborgen. In het zelf maken van een animatiefilm zijn ze niet alleen bezig met verbeelding, het schrijven van een verhaal en het maken van een storyboard, maar ook met het zelf technisch realiseren van een idee naar een daadwerkelijk product.

Principes uit film, beweging, mime, theater, poëzie en muziek worden in een animatie met elkaar vermengd. Objecten komen tot leven, bewegen en lijken een eigen wil en gevoel te krijgen. In de film kunnen dingen die in het echte leven niet bestaan. Het effect van beweging wordt bereikt doordat van elk beeld een foto wordt gemaakt. Daarna wordt er iets veranderd in het beeld en wordt de volgende foto gemaakt. Vervolgens worden alle foto’s achter elkaar gemonteerd en ontstaat de illusie van beweging. Een boodschap, gevoel, of zelfs leerstof kan in animatiefilm worden uitgebeeld.

Door kinderen te betrekken in het volledige proces denken ze mee in alle aspecten, taken en rollen. Zodra ze zelf aan de slag gaan ervaren ze hun specifieke rol en verantwoordelijkheid in het totale productieproces. Spelenderwijs ontdekken ze de mogelijkheden van de techniek: opnemen, monteren, het zetten van geluid onder beeld, het maken van een aftiteling, enzovoorts.

Raymond van Es – animator, filmmaker en docent – aan het woord:

‘Wat ik het leukst vind is dat de kinderen een nieuw medium krijgen om zich in uit te drukken, naast bijvoorbeeld schrijven. Met een klein beetje uitleg kunnen ze meteen met de apparatuur aan de slag. Nadat ze weten hoe ze een verhaaltje met animatie kunnen maken, kun je alle onderwerpen erin stoppen en ze daarover laten nadenken. In het uiteindelijke filmpje dat ze maken nemen ze ons, de kijker, mee in hun denk- en belevingswereld. Ze kunnen hun filmpjes delen met iedereen.

Ondertussen doen ze technische kennis op. In het Kunst in Leren traject bij het ICO heb ik geleerd me te richten op het maak- en leerproces. Voorheen was ik puur op het resultaat gericht en dat moest goed zijn. Ik had geen oog voor de eigen manier en voorkeur van kinderen zelf. Nu kan ik beter inspelen op de situatie in een klas en geef bijvoorbeeld de drukke kinderen – waar ik vroeger helemaal geen raad mee wist – juist allerlei opdrachten zodat ze zelf kunnen gaan uitproberen, doen en regelen. Dat werkt veel beter en de resultaten zijn ook veel beter. Ik vind het zelf eigenlijk ook veel leuker zo en veel relaxter.

Het liefst werk ik met klei of poppen om verhalen te vertellen en met de techniek van vandaag is het niet meer zo ingewikkeld om er een film mee te maken. Het is een pittige uitdaging om een zo levensecht mogelijke gezichts- en lichaamsexpressie uit te beelden met kleipoppetjes. Ik vind het belangrijk dat kinderen leren dat ze met klei van alles zelf kunnen maken. Dat ze daar creatief en ondernemend in worden. Een mooi voorbeeld was een leerling die steeds vroeg of ik een auto wilde maken van klei maar dat moest hij zelf doen. Na enig mopperen kwam hij terug “kijk ik kan het wel zelf!!!” met een enorme glimlach op zijn gezicht. Animatie maken is nogal een geduld werk, niet alleen het maken van de figuurtjes, ook het opnemen en het monteren van geluid onder het beeld. En als je dan klaar bent en het komt tot leven is dat geweldig. Na een uur zwoegen zijn ze enorm trots op hun 10 seconden film. De leraren staan versteld hoe makkelijk de kinderen de techniek oppakken en dat het niet heel ingewikkeld hoeft te zijn.

Veel scholen hebben tegenwoordig een digitaal schoolbord waar je met wat gratis software heel makkelijk animatie films kan maken. Als we de resultaten bespreken via het digitale schoolbord zijn de kids allemaal hun film aan het opnemen met hun mobiele telefoon zodat ze het thuis kunnen laten zien. Vaak gaan ze thuis ook animatie films maken en ouders komen soms met vragen hoe ze dat thuis kunnen doen met hun kinderen. Daarom ben ik ook workshops voor ouders (en hun kinderen!) gaan geven. Het komt mijn werk als filmmaker ten goede, ik blijf betrokken bij mijn eigen kijkers en weet wat er leeft.’

Raymond van Es volgde zijn opleiding bij de Kunstacademie Minerva in Groningen en bij het NIAF (Nederlands Instituut voor Animatiefilm) in Tilburg. Daarnaast werkt hij als free lancer bij het ICO centrum voor de kunsten in Assen. Daar volgde hij de cursus ‘Kunst in Leren’ van AB3. Raymond werkt onder andere voor Sesamstraat en het Klokhuis, maakt eigen producties en ontwerpt lespakketten op maat voor scholen.

Meer weten: www.ray-animatie.nl en op youtube: animatie videos

Je bent artdirector van verschillende kinderanimatiefilms en geeft ook les aan kinderen. Wat drijft jou, wat wil je dat het hen brengt?

Animatiefilm is voor mij het medium waarmee je ongebreideld via het beeld verhalen kunt ontdekken en laten ontstaan. Met beeld en beweging kun je in één minuut veel meer vertellen dan in tekst. De mogelijkheden zijn eindeloos en al het materiaal dat nodig is om de film te maken mag, als het klaar is, weer iets anders worden. Dit delen en overbrengen aan kinderen in deze consumerende tijd motiveert mij enorm. Kinderen verrassen zichzelf en elkaar met hun ontdekkingen. Het gaat niet om die ene mooie tekening, maar om wat voor relatie deze aangaat met de andere tekeningen en het decor. Kinderen begrijpen dat. Ze verknippen of versnipperen bereidwillig hun fraaie tekening tijdens animatiefilm opnames als ze vinden dat daarmee een beter verhaal of effect ontstaat voor het totale resultaat van hun eigen film!

Hoe gaat het in zijn werk, wat doe je met de kinderen en wat gebeurt er met hen?

Ik kom altijd wat eerder om de ruimte waarin we gaan werken goed voor te bereiden. Ik bouw de animatietafel op met een ‘galg’ waaraan de camera hangt. Het vlak dat de camera opneemt is de plek waar het verhaal zich afspeelt. Als de kinderen binnenkomen maakt de ‘cameragalg’ direct indruk. Ze weten dat ze hun eigen animatiefilmpjes gaan maken en zijn daarover meestal wel opgewonden. Eerst gaan we met elkaar in gesprek. Ik stel vragen over wat ze van animatiefilms in de bioscoop vinden en zodoende is de hele klas al snel betrokken en nieuwsgierig naar wat we gaan doen. Er is altijd wel een kind dat al weet hoe animatie in zijn werk gaat. Die laat ik het aan de klas uitleggen.

Bij het tot stand komen van een professionele animatiefilm zijn verschillende teams van mensen betrokken. Ieder team heeft zijn eigen taak. Ik leg uit dat we dat hele proces in de komende lessen gaan doorlopen en zo tot onze eigen film komen. Of tot een heleboel korte filmpjes.

Iedereen is enthousiast als ik een voorbeeld laat zien: een schaar en potlood lijken vanzelf te bewegen en zitten elkaar achterna tot het potlood een koprol maakt en ontsnapt…MAGISCH, elk voorwerp kan een wezentje worden op de animatietafel! Dan beginnen we aan het echte werk: Denken over de inhoud van de film. Dat kan op verschillende manieren, ik kies in deze les voor de ‘woordenhussel’. Door werkwoorden met elkaar te combineren maken we de gekste woorden. De woorden worden fantasiewezens met bizarre namen. Bijvoorbeeld een snuifzuiger, de prikgluurder of de gluurprikker. Ieder kind tekent zijn eigen wezen en knipt deze uit voor de animatie. We bevragen elkaar welke wezens bij elkaar horen, wat ze eten, welke geluiden ze maken, hoe ze leven, enzovoorts. Zo worden er groepen gevormd van zo’n vijf tot acht wezens. Dan kijken we of we daarmee een geheel kunnen maken, een totaal verhaal. Per groep werken ze aan een gezamenlijk decor. Ze verdelen taken wie de losse decoronderdelen tekent van de fantasiewereld van hun verhaal. Als ze eenmaal in het proces van maken zitten en een beeld hebben wat voor film ze willen maken gaan de kinderen heel geconcentreerd en gedreven echt met elkaar aan het werk. Dat vind ik als docent altijd heel mooi om te zien, dat ze er zo in opgaan.

Vervolgens gebeurt HET, de opname, op de animatietafel. Beeldje voor beeldje schuiven de kinderen hun wezens over het zelf getekende decorvel. Ter plekke inspireren ze elkaar tot onverwachte wendingen in het verhaal. Een monster wordt achterna gezeten door z’n eigen poep. Een boomtakkig dier steelt de voetbal van jongens en verandert in een konijn. Als je lekker samenwerkt kan alles in animatie en de kinderen begrijpen dat als geen ander!

Hoe zie je Kunst in Leren?

Als scholen lessen bij mij bestellen vraag ik waar ze mee bezig zijn omdat ik daar graag op aan zou willen sluiten. Scholen zijn daar vaak niet op voorbereid. Ze verwachten dat ik als los intermezzo een kunstles kom geven vanuit mijn discipline. Dat vind ik een beetje zonde, want het kan zoveel meer waarde krijgen als ik thema’s uit de eigen leerstof van de school in mijn lessen kan integreren. Met Pier K zijn we met de pilot Kunst in Leren bezig. Het maakt mij bewuster van mijn toegevoegde rol als filmdocent in het leerproces van de kinderen. Het gaat erom de kunstdisciplines te integreren in de leerstof. Dat kan taal zijn, rekenen, geschiedenis of een maatschappelijk thema dat verwerkt moet worden. Kinderen krijgen zo kans om de leerstof nog eens speels te verwerken in hun animatiefilm. Ook kunnen hele ernstige zaken een luchtige uitlaatklep krijgen door er een animatiefilm over te maken. 

Nienke Brokke studeerde theatervormgeving aan de Rietveldacademie in Amsterdam. Ze werkte als artdirector voor verschillende kinder-animatieproducties bij de VPRO. Daarnaast is ze docent in verschillende beeldtechnieken. Ze organiseert buurtprojecten waarin verrassing en betrokkenheid centraal staan. Ze werkt als free lancer bij Pier K en is een van de deelnemers aan het Kunst in Leren traject van Pier K en volgt de scholing van AB3.

Meer weten: www.nienkebrokke.nl en op youtube: animatie watercyclus

De kosten voor deelname zijn € 160,- inclusief het boek ‘Voorbij de kaders‘.

Wilt u meer informatie, klik hier.

Wilt u zich inschrijven, klik hier.

Nicole Zijlemaker, docente beeldende kunst:

‘Ik ben af en toe heerlijk in je boek ‘Voorbij de Kaders’ bezig en heb op mijn werk al aangekaart dat dit fijn zou zijn voor alle docenten… Ik duim en hoop want het smaakt naar meer.

Klinkt misschien gek, maar ik heb van alles gezocht voor mijn kids en het voelde steeds net niet goed, juist vanwege het gevoel dat er puur op het hoofd werd gemikt terwijl kinderen juist erg begeleiding nodig hebben in het gevoel en de emoties. En het zoeken naar hun ‘ding’. Ik ben nog steeds onder de indruk van hoe het ‘past’ wat jij vertelde! Het is voor mijn werk ook zo inspirerend! Heb het zelfportret laatst met ogen dicht gedaan in een groep 8 in achterstandswijk, ze waren zo blij en hebben mooie raps gemaakt en gedichten…. Dit is lesgeven!!’

De volgende open studiemiddag ‘Voorbij de kaders’ in Nederland is op 3 oktober 2012 (de studiemiddag op 21 maart 2012 is VOL). In België is de eerstvolgende studiemiddag op 28 maart 2012. Voor alle informatie over de studiemiddag, klik hier.

Daarnaast kun je jezelf trainen in het maken van lenige denksprongen, onder andere door:

• Spontaan, zomaar waar je loopt of bent: tien dingen in je opnemen of daadwerkelijk verzamelen en vervolgens ga je ze allemaal met elkaar in verband brengen.
• Welke grappige / gekke / mooie kleine dingen zou je in een verzameldoosje willen stoppen? Verzin voor elk ding een geluid, of maak er een spannend klankverhaal bij!
• Maak haiku’s of gekke ‘elfjes’ (1-2-3-4-1 -> aantal woorden per regel, in totaal 5 regels) met en / of van de dingetjes die je in bovengenoemd doosje hebt verzameld.
• Maak met de woorden die je ziet op straat (reclame, verkeersborden, enz.) gekke advertenties, gedichtjes of verhaaltjes.
• Maak gedichtjes waarbij je de woorden in de vorm van de boodschap zet, bijvoorbeeld een gedicht over liefde waarbij de woorden samen een hart vormen. Of maak met de woorden de vorm van een cadeautje dat je geeft!
• Maak zoveel mogelijk nieuwe / gekke woordcombinaties en maak en verbeeld je hoe ze er uit zien. Bijvoorbeeld: belhoed, blafboom, tussentaart…

Veel plezier en creativiteit!

Als trainer en scholenbegeleider hou ik mij bezig met groepsdynamiek, meervoudige intelligentie en het vormgeven van thema onderwijs. Daarbij gebruik ik met veel plezier mijn dans- en theaterachtergrond. Niet alleen om naar leerkrachten toe het onderwijs inhoudelijk op andere manieren didactisch vorm te geven, ook om groeps- en communicatieprocessen inzichtelijk te maken. Op deze manier werken met leerkrachten geeft altijd een actieve sfeer, een prettig soort ‘bruis’.

In het boek ‘Voorbij de Kaders’ worden in eerste instantie verschillende benaderingen en theorieën van leren naast elkaar gelegd. Die vormen de onderbouwing – de kaders – om vervolgens naar onderwijs en leren te kijken vanuit kunstzinnige werkvormen, voorbij de kaders. Kunst serieus in onderwijs en leren betrekken betekent voor veel kinderen dat de poorten tot het schoolse leren verbreed worden. Niet alleen door kunstzinnige werkvormen als didactiek om lesstof op veelzijdige wijze aan te bieden. Door kunst te beleven, actief of passief, gebeurt er iets van binnen.

Kunst maken en beleven gaat plotseling over henzelf, hun eigen gevoelens, gedachtes en creaties. Ze leren telkens op andere manieren naar de wereld te kijken. Ze leren betekenis te geven aan dingen, gebeurtenissen, mensen, natuur, de wereld om hen heen en leren daar met elkaar over in gesprek te gaan. Ze leren na te denken over wat maakt dat iets waardevol voor hen persoonlijk is en over universele waarden. In het actieve doen ontdekken kinderen wat ze nog meer kunnen, dat is belangrijk omdat elk kind ertoe doet. Kinderen komen zo meer als totaalmens tot ontwikkeling, cognitief en affectief. In de klas ontstaat meer verbondenheid omdat ze ook samen van alles gaan onderzoeken, ontwerpen, ondernemen en presenteren. Ik noem het creërend leren en lerend creëren: een proces waarbij tijdens het ontwerpen en maken, allerlei kennis en vaardigheden worden geleerd en vanuit het nieuw geleerde weer nieuwe ideeën en mogelijkheden ontstaan om te creëren. ‘Voorbij de Kaders’ is geschreven om te benadrukken waarom kunst op school in het leerproces zelf zo belangrijk is. Leerkrachten kunnen zelf met de ideeën aan de gang, zij kunnen ook gaan samenwerken met kunstenaars of centra voor kunsteducatie.

Sinds een jaar of acht begeleiden we centra voor kunsteducatie en geven bijscholingscursussen aan kunstenaars en kunstdocenten. Het uitgangspunt is dat de kunstenaars de scholen ingaan. Dat betekent dat ze met een andere bril naar hun eigen vak en het werkveld gaan kijken. Ze leren de vraag van een school te vertalen naar onderwijsprojecten en werkvormen die aansluiten bij verschillende manieren van leren en bij wat er leeft op een school. Kinderen worden aangesproken op hun nieuwsgierigheid, cognitieve ontwerpvaardigheden, probleemoplossend vermogen, en op zin en zingeving.Dat is iets heel anders dan aanbod maken dat de scholen moeten afnemen terwijl dat nergens aanhaakt bij het lesprogramma van de school.  Deze manier van werken vraagt wel dat beide partijen energie willen stoppen in het tot stand brengen van een duurzame relatie. Dan kunnen prachtige samenwerkingsverbanden ontstaan waarbij kunstenaars en leerkrachten samen op een tandem zitten en kunst, onderwijs en leren samenvallen. Het onderwijs wordt bruisender en spannender en kunst is niet meer iets dat ergens los bij hangt.

In onze nieuwsbrieven leest u ervaringen van kunstenaars, scholen en centra voor kunsteducatie.

Veel leesplezier!

Pier K – projectleider Marjolijn Sas stelt Alexandra van der Hilst een paar vragen:

Je leidt nu 12 docenten van Pier K op, wat valt je op bij deze docenten?

Ze zijn allemaal zeer gedreven, uiterst creatief en staan open voor deze andere benadering van hun vak. Ze richten zich nu meer op de school en gaan uit van het kind zelf, in plaats dat ze vanuit hun eigen voorkeur puur aanbod gericht werken. Naast hun eigen vakgebied hebben ze nu ook meer kennis over het onderwijs zelf. En over didactische denkprocessen, daar hebben we op verzoek veel aandacht aan besteed. De kracht van hun eigen kunstzinnigheid blijft wel het vertrekpunt in hun werk op scholen.

Waarin onderscheidt Pier K zich met Kunst in Leren ten opzichte van het reguliere aanbod Kunsteducatie?

Door deze andere aanpak blijft kunst geen los onderdeel meer, maar wordt geïntegreerd in het onderwijs. Niet alleen een waardevolle aanvulling in het onderwijs, ook voor de kunstdocenten zelf. Zij krijgen een kans om naast de eigen specifieke vakkennis hun kennis uit te breiden naar andere gebieden. Daarmee breiden ze ook hun eigen inzetbaarheid uit.

Maar er is nog een essentieel verschil: Pier K biedt de scholen ook een studiemiddag aan over het gedachtegoed en de benadering van Kunst in Leren. Zo weten we zeker dat alle betrokkenen dezelfde uitgangspunten hebben, zij zoveel mogelijk dezelfde taal spreken. Samen met de scholen en de kunstdocenten gaan we in één training aan de slag. Op die manier wordt al vanaf begin gewerkt aan het tot stand brengen van een serieuze en duurzame relatie tussen de scholen en Pier K. Dat is een belangrijke investering van Pier K en redelijk uniek. Daarin onderscheidt Pier K zich van andere kunstinstellingen en wordt gelijk duidelijk dat het hen ook echt te doen is om een serieuze kwestie: zij willen iets wezenlijks voor het onderwijs betekenen en echt met de scholen zelf aan de slag.

Heeft u belangstelling om deze pilot te volgen, neem dan contact op met Marjolijn Sas via kunstinschool@pier-k.nl

Werkconferentie Kinderen Maken Muziek op 22 november:

Alexandra van der Hilst sprak met Prinses Maxima over het project en gaf een interactieve presentatie over de relatie tussen kunst en leren en samen (be)leven.

Muziek verbindt! Kinderen Maken Muziek heeft als doel dat zoveel mogelijk kinderen een muziekinstrument leren bespelen en samen muziek maken. Samen muziek maken stimuleert de ontwikkeling van sociale en emotionele vaardigheden.

Op initiatief van Prinses Máxima is een aantal organisaties op cultuur- en muziekgebied en het Oranje Fonds bijeengekomen. Doel was om na te denken over hoe er meer kinderen een instrument kunnen leren spelen. Het Fonds voor Cultuurparticipatie en het Oranje Fonds hebben deze handschoen opgepakt. Samen ontwikkelden ze Kinderen Maken Muziek. Prinses Máxima lanceerde dit initiatief op haar 40e verjaardag, 17 mei 2011. Zij gaf aan uit te kijken naar alle nieuwe muziekprojecten die hieruit voortvloeien en naar het eerste concert dat al deze kinderen gaan geven.

Na een uitvoerige procedure zijn uit 184 aangemelde initiatieven 31 initiatieven geselecteerd die mogen deelnemen aan het programma Kinderen Maken Muziek. Zij ontvangen in totaal €1.165.800,- om hun idee uit te voeren. Het programma biedt zo ruim 5.000 kinderen de kans om samen met anderen muziek te maken. De afgelopen maanden hebben het Oranje Fonds en het Fonds voor Cultuurparticipatie hard gewerkt aan de uitvoering. Naast financiële ondersteuning bieden zij deze projecten ook inhoudelijke ondersteuning. Zo werd in september een startbijeenkomst georganiseerd met lezingen, workshops en brainstorms zodat alle projecten een vliegende start konden maken. Op 22 november j.l. werd de volgende werkconferentie gehouden. Deze had als doel: uitwisselen, informeren en inspireren. Alexandra van der Hilst, auteur van ‘Voorbij de kaders’, sprak met prinses Maxima over het project en gaf een interactieve presentatie over de relatie tussen kunst en leren en samen (be)leven.