KinL, kristalliserend mozaïek!

De afgelopen maanden is AB3 ook in de provincies Noord Holland, Drenthe, Overijssel, Gelderland en Brabant betrokken bij het op gang brengen van het door minister Bussemaker geïnitieerde traject Cultuureducatie met Kwaliteit. Het CMK traject, waarvoor de minister vier jaar heeft uitgetrokken, ontwikkelt zich tot een veelzijdig mozaïek. Niet alleen alle provincies, maar ook de verschillende CmK initiatieven binnen de provincies kiezen voor een eigen insteek en aanpak. Het doel is om door een landelijk samenhangende aanpak de kwaliteit van cultuureducatie in het primair onderwijs te borgen. De rol van AB3 is die van externe expert op het gebied van KinL©, Kunst in Leren. KinLKinL is door AB3 ontwikkeld en is gebaseerd op werken en leren vanuit verbondenheid. Onderzoekend en ontwerpend leren vormen de pijlers waarin kunstdisciplines, creatieve denkstrategieën, procesmatig werken, kennis over het brein en meervoudige intelligentie verweven zijn. KinL is gericht op vakoverstijgende manieren van leren en samenhangend onderwijs. Het gaat dus verder dan lessen in muziek, dans of drama ten behoeve van de kunstzinnige kerndoelen. Naast kunst om de schoonheid en zeggingskracht draait het om kunst als vervoermiddel in het leren. Ten behoeve van een holistische ontwikkeling. KinL zoomt in op de rol en het gedrag van de leerkracht als betrokken creator en innovator in zijn / haar eigen lespraktijk. Op cognitief, creatief en sociaal vlak. Inhoudelijke kennis, beleven en reflecteren staan centraal.

Wezenlijk betrokken?

Het is bijzonder te zien welke samenwerkingsverbanden in het CMK speelveld ontstaan. Hoe verschillende partijen – provincies, gemeentes, centra voor kunsteducatie, musea, bibliotheken en scholen – met elkaar zo’n meerjaren traject aanpakken. Waar voorkeuren en prioriteiten liggen en hoe gelden verdeeld worden. En last but not least in hoeverre scholen, leerkrachten en schoolbesturen in de opzet en uitwerking van CMK trajecten al dan niet wezenlijk betrokken worden. Of betrokken wensen te worden.

Flinke subsidie

Om CMK in het primair onderwijs vorm te geven is gedurende een periode van vier jaar door de minister een bedrag van ruim € 9,9 miljoen per jaar beschikbaar gesteld. Dit bedrag wordt door gemeentes en provincies aangevuld met de zogenaamde ‘matchingsgelden’ ten bedrage van € 0,55 per inwoner. Het totaal beschikbare bedrag kan dus oplopen tot ongeveer € 20 miljoen per jaar! Het geld moet worden ingezet voor:

  • het ontwikkelen van doorlopende leerlijnen op het gebied van cultuureducatie;
  • deskundigheidsbevordering van leerkrachten en educatief medewerkers van culturele instellingen;
  • het tot stand brengen van duurzame samenwerking tussen scholen en culturele instellingen;
  • het ontwikkelen van een instrumentarium om de leeropbrengsten van leerlingen te kunnen beoordelen.

Vorige maand is ook een regeling voor flankerende projecten bekend gemaakt. Deze regeling heeft betrekking op:

  • het zichtbaar maken van resultaten op landelijke schaal;
  • de deskundigheidsbevordering van aankomende leerkrachten basisonderwijs op het gebied van cultuureducatie;
  • het inzicht krijgen in het gebruik en de leeropbrengsten van bestaande methodes voor cultuureducatie in het primair onderwijs;
  • de profilering van scholen in het primair onderwijs die zich in hun beleid willen onderscheiden door een extra inzet op het gebied van cultuureducatie;
  • de ontwikkeling, de verdieping en de vernieuwing van het curriculum voor het leergebied kunstzinnige oriëntatie voor het speciaal onderwijs;
  • de ontwikkeling, de verdieping en de vernieuwing van het curriculum voor het leergebied kunstzinnige oriëntatie met behulp van de inzet van nieuwe media.

Er zijn culturele instanties die vanuit een noodzaak tot overleven en het veroveren van een nieuw marktsegment met de CMK gelden aan de slag gaan. Dat gaat goed zolang er een intrinsieke wens is om wezenlijk bij te dragen aan onderwijs en leren, ten behoeve van kinderen. AB3 ontvangt geen subsidie en is bij het CMK traject betrokken als externe expert. Wij worden door de verschillende partijen op basis van een vraag ingehuurd.

Vertaling naar de dagelijkse lespraktijk

Aan de ene kant is het prettig als onafhankelijke speler actief te zijn in een veld waar meerdere partijen het voor het zeggen hebben. Je kunt met afstand naar ontwikkelingen kijken en daarvan weer zelf leren. Tegelijkertijd is die buitenstaanderrol lastig omdat we een (los) onderdeel verzorgen. Onze werkwijze is juist gericht op samenhang en duurzaamheid. Soms zien we dat er weliswaar veel mooie initiatieven zijn binnen hetzelfde traject, maar ontbreekt een weldoordachte samenhang en aanpak. Het is jammer dat we dan niet eerder betrokken worden om mee te bouwen aan een goed ingebed en duurzaam traject. De minister heeft de onderwijsinspectie opgedragen scholen in de toekomst ook op de kwaliteit van cultuureducatie te beoordelen. Dat is nieuw voor het onderwijs en vraagt, naast een andere houding, ook kennis bij het onderwijs ten aanzien van de (meer)waarde van kunst en cultuur in onderwijs en leren. Bovendien vraagt dat van scholen ook kennis over wat zij van externe partijen mogen verwachten wanneer die zich bezig gaan houden met (culturele) onderwijsprojecten die moeten voldoen aan inspectie eisen. Maar hoe moet een school de kwaliteit beoordelen? mindmapDe kunst- en cultuureducatieve sector is druk doende allerhande programma’s en activiteiten voor scholen te ontwerpen. Daar zitten juweeltjes tussen. De vraag is in hoeverre scholen ook tijd, geld en zin hebben om daarin te investeren en ook in de opzet betrokken worden. Het CMK traject kan succesvol worden als het echt samen gelopen en afgestemd wordt. Scholen kunnen het anders nog zien als iets van de kunstsector dat losstaat van het onderwijs zelf. In mijn ogen is het des te zinvoller om kunst in onderwijs en leren nu echt te integreren. Dus cultuureducatie niet alleen benaderen als op zichzelf staande kerndoelen die bereikt moeten worden, maar verbinden met andere vakken en leergebieden zodat het ook van overstijgende meerwaarde is. Iedere school kent haar eigen klimaat en pedagogisch tact en de wereld van organisaties voor kunsteducatie is een hele andere dan die van het onderwijs. Om echt te kunnen voldoen aan de opdracht van de minister is zorgvuldige afstemming tussen partijen, weten van elkaars wereld, onderwijsvisie en expertise vereist. Daarvoor moet geïnvesteerd worden in tijd en geld, zodat die wezenlijke ontwikkelingsslag ook inderdaad gemaakt kan worden. Aan beide zijden. Dat betekent dat naast de programma’s die er vanuit de kunstensector ontwikkeld worden ook tijd en geld voor scholen beschikbaar moet zijn om dergelijke programma’s in te laten dalen in de school, in de hoofden, harten en handen van de leerkrachten. De regeling voor flankerende projecten is bedoeld voor culturele instellingen, hogescholen of universiteiten of voor degenen die zijn uitgenodigd tot het doen van een aanvraag. Wij behoren niet tot één van die categorieën, maar leveren volgens deskundigen uit het veld zeer zinnige en kwalitatief hoge bijdragen. Als expert staan we gek genoeg tegelijkertijd aan de zijlijn als midden in het speelveld, in het hart van de ontwikkelingen. Onze ervaring en expertise ligt precies op het verbindende vlak tussen kunst en leren waardoor het zich heeft kunnen ontwikkelen tot kunst in leren, KinL. …. wordt vervolgd! Alexandra van der Hilst   In deze gratis nieuwsbrief verhalen en artikelen over theorie en praktijk, achterliggende filosofie, bronnen en ontwikkelingen van KinL, Kunst in Leren.

Verwante artikelen:

Cultuureducatie Met Kwaliteit Kinl…roering in ’t veld Meer lezen over de CMK regeling: De regeling Cultuureducatie met Kwaliteit bij

het Fonds voor Cultuurparticipatie

Nieuwsbrief

Wilt u op de hoogte gehouden worden Schrijf u dan in voor de nieuwsbrief. >>
www.deweijerdesign.nl